Didactische tips
Tips: korte, praktische adviezen over lesgeven, van activerende werkvormen tot toetsing en toegankelijkheid.
Deze tips zijn overgenomen van vu.nl/medewerker/didactiek, waar de VU ze publiceert. Bij elke tip staat wanneer die op vu.nl voor het laatst is gewijzigd en een link naar het origineel.
Zoek je uitgewerkte werkvormen om studenten generatieve AI kritisch te leren bevragen? Die staan bij de AI-geletterdheidsoefeningen.
Gemotiveerde studenten door constructive alignment
Lees hier wat constructive alignment inhoudt en hoe je dit op verschillende niveaus toepast voor een effectief leerproces.
Tip 2Een geslaagde actieve onderwijsvorm door een veilig leerklimaat
Lees hier hoe jij voor een veilig leerklimaat zorgt, bijvoorbeeld door basisregels af te spreken voor interactie en discussie.
Tip 3Hoe bevorder je dat studenten hun zelfstudieopdrachten uitvoeren?
Lees hier vijf praktische manieren waardoor zelfstudieopdrachten meer prioriteit krijgen dan bijvoorbeeld bijbaantjes en social media.
Tip 4Hoe ga je meeliftgedrag tegen bij groepsopdrachten?
Samenwerkingsopdrachten kunnen een uitdaging zijn. Lees hier hoe je ervoor zorgt dat studenten ze niet als last ervaren.
Tip 5Heb je echt interactie in de collegezaal?
Denk je dat colleges niet passen bij activerend onderwijs? Lees onze drie praktische adviezen om colleges echt actief te maken.
Tip 6Help studenten te plannen met een visueel aantrekkelijk overzicht
Maak een overzichtelijke visualisatie van de cursusopbouw door gebruik te maken van bijvoorbeeld een kantelenplan of storyboard.
Tip 7Dieper leren door slim gebruik van Canvas Discussions
Laat studenten hun oplossing voor een casus delen vóór de onderwijsbijeenkomst om tijdens de bijeenkomst sneller verdieping te bereiken.
Tip 8Hoe bespaar je tijd én verbeter je je onderwijs - 1
Een deelcijfer geef je wellicht op een 10-puntsschaal, maar waarom eigenlijk? Lees hier hoe je een vereenvoudigd cijferschema toepast.
Tip 9Hoe bespaar je tijd én verbeter je je onderwijs - 2
Geef studenten vooraf goede én slechte voorbeelden van uitgevoerde opdrachten om effectief feedup te geven.
Tip 10Hoe bespaar je tijd én verbeter je je onderwijs - 3
Geef niet alle ingeleverde opdrachten een cijfer, maar slechts een deel. Is dit wel eerlijk? Ontdek het in deze onderwijstip.
Tip 11Hoe laat je studenten beter peerfeedback geven en verwerken?
Peerfeedback is een aantrekkelijke manier om je onderwijs activerend te maken. Lees nu hoe je zorgt voor maximale kwaliteit en impact.
Tip 12Alternatieve aanpakken voor hybride onderwijs
Heb je moeite met hybride onderwijs? In dit artikel lees je 4 tips om je vaardigheden te verbeteren en bieden we alternatieven.
Tip 13Hoe laat je studenten beter peerfeedback geven en verwerken - 2
In dit vervolg op tip 11 bouwen we voort op het verbeteren van de kwaliteit en impact van peerfeedback.
Tip 14Versterk het eigenaarschap van de student over het leerproces
Bevorder de betrokkenheid van studenten, bijvoorbeeld door ze te laten helpen bij het schrijven van tentamenvragen.
Tip 18Hoe ga je efficiënt om met de vragenstroom van je studenten?
Met hulp van een student-assistent of via FAQ of een Q&A-forum? Zo beperk je de vragenstroom over de organisatie en inhoud van je vak.
Tip 19Hoe bevorder je dat studenten echt leren tijdens het college?
Leer vier praktische manieren om je studenten actief te betrekken bij je colleges, zodat die niet uitlopen op een monoloog.
Tip 20Je hebt je kennisclip, maar wat nu?
Kennisclips kunnen goed van pas komen bij activerend blended onderwijs. Lees hier hoe je er het meeste uit haalt.
Tip 2110 kenmerken van docenten die impact hebben op hun studenten - 1
Wil je je ontwikkelen tot een heel goede docent? Lees welke essentiële kenmerken Ken Bain uit onderzoek heeft gedestilleerd.
Tip 22Hoe creëer je optimale binding onder studenten?
Studentenwelzijn staat hoog op de agenda bij de VU. Hoe vinden studenten zelf dat optimale binding onder hen bereikt kan worden?
Tip 23Wat is het verschil tussen blended, online en hybride onderwijs?
Blended, online en hybride onderwijs - hoe voorkom je spraakverwarring? Lees hier meer over de gangbare betekenis van deze termen.
Tip 24Dit willen studenten vasthouden na corona
Wat zijn de geleerde lessen van de pandemie en hoe kunnen we de positieve zaken vasthouden, ook na corona?
Tip 25Zo ontwerp je een supercursus - deel 1
Lees wat kenmerken zijn van cursussen die een geweldige ervaring opleveren voor studenten, oftewel supercursussen! (deel 1/2)
Tip 26Vier effectieve manieren voor studenteninspraak in je onderwijs
Studenteninspraak om je onderwijs te verbeteren? Lees hier vier effectieve manieren om dat te organiseren.
Tip 27Zo maak jij je Canvascursus studentvriendelijk
Genoeg van onvoorbereide studenten? Met deze zes tips maak jij een Canvascursus zo dat miscommunicatie niet meer mogelijk is.
Tip 28Constructieve feedback? Tien tips!
Lees hier tien korte tips om zo effectief en constructief mogelijk feedback te geven aan studenten.
Tip 29Zo ontwerp je een supercursus - deel 2
Lees wat de kenmerken zijn van cursussen die een geweldige ervaring opleveren voor studenten, oftewel supercursussen! (deel 2/2)
Tip 3010 kenmerken van docenten die impact hebben op hun studenten - 2
Wil je je ontwikkelen tot een heel goede docent? Lees in dit vervolg op tip 21 de laatste vijf kwaliteiten.
Tip 32Hoeveel vragen neem je op in een meerkeuzetoets?
Ontdek de vuistregel voor het aantal meerkeuzevragen in een tentamen en waar je verder nog rekening mee moet houden.
Tip 33Zo combineer je open en gesloten vragen in een toets
In deze tip lees je hoe je open en gesloten vragen in een toets combineert om de sterke punten van beide typen te benutten.
Tip 34Hoe toets je bij activerend blended onderwijs?
Hoe vind je de juiste combinatie van formatief en summatief toetsen? Ontdek welke manier van toetsen het beste past bij ABO.
Tip 35Hoe bespaar je tijd bij toetsing in activerend blended onderwijs?
Lees hier hoe je efficiënt en tijdbesparend toetst.
Tip 36Hoe ontwikkel je een rubric?
Hoe ontwikkel je een rubric en waar houd je rekening mee? In deze tip vind je een stappenplan en tips en tricks voor de inzet.
Tip 37Do’s en don’ts voor effectieve peerfeedback – deel 1
Het eerste deel van de essentiële do’s en don’ts voor effectieve peerfeedback, inclusief korte video's om te delen met je studenten.
Tip 38Do’s en don’ts voor effectieve peerfeedback – deel 2
Het tweede deel van de do’s en don’ts voor effectieve peerfeedback, inclusief korte video's om te delen met je studenten.
Tip 39VU Pride tips & tricks - zo creëer je een inclusieve leeromgeving
Hoe creëer je een inclusieve leeromgeving? VU Pride, het netwerk voor en door LHBTQIA+-studenten en -medewerkers, deelt zes tips.
Tip 40In 5 stappen je onderwijs ontwerpen met ChatGPT of MS Copilot
Hoe zet je ChatGPT of Microsoft Copilot in als onderwijsassistent? Ontdek wat generatieve AI kan betekenen voor jou als docent.
Tip 41Stimuleer de intrinsieke motivatie en autonomie van je studenten
Intrinsieke motivatie leidt tot betere prestaties en meer leerplezier bij studenten. In deze tip lees je hoe je dit stimuleert.
Tip 42Stimuleer generatie van innerlijke feedback bij studenten
In deze tip lees je in 4 praktische aanbevelingen hoe je het proces van innerlijke feedback bij je studenten kunt stimuleren.
Tip 43Stimuleer diepgaand lezen en studeren met online tools
Lees hier hoe Perusall en FeedbackFruits Interactive Document diepgaand lezen en studeren bij studenten stimuleren.
Tip 44Perusall of FeedbackFruits, welke tool kies je?
Een korte vergelijking tussen FeedbackFruits en Perusall en hun afzonderlijke functionaliteiten voor docenten.
Tip 45Leer je studenten om ChatGPT in te zetten als persoonlijke docent
Ontdek hoe je studenten generatieve AI kunt laten gebruiken als persoonlijke interactieve docent – voor hyperpersoonlijke begeleiding.
Tip 46Hoe geef je VU-proof-onderwijs? Gebruik deze checklist!
In deze tip vind je een checklist om je onderwijs te ontwerpen in lijn met de VU-onderwijsvisie.
Tip 47Hoe begeleid je studenten bij schrijfopdrachten?
Lees hoe je studenten kan helpen omgaan met generatieve AI bij het maken van opdrachten zoals essays, casussen of een thesis.
Tip 48Hoe richt je de onderwijszaal in voor actief leren?
In deze onderwijstip lees je hoe je met verschillende meubelopstellingen actief leren kunt stimuleren.
Tip 49Hoe houd je rekening met neurodivergente studenten?
Dyslexie, ADHD, autisme of depressie. In deze tip lees je hoe je in je onderwijs rekening houdt met neurodivergente studenten.
Tip 50Hoe ga je om met ‘hot moments’ tijdens de les?
In deze tip lees je hoe je om kan gaan met een emotioneel, conflictueus of gespannen moment in de les.
Tip 515 activerende werkvormen om studenten te leren omgaan met AI
Met deze werkvormen leer je studenten verantwoord werken met AI en beschikbare informatie kritisch beoordelen op betrouwbaarheid.
Tip 52Verbeter het leren van studenten met een eenvoudige handleiding
Studenten weten niet automatisch hoe ze het beste kunnen leren. Ontdek hier hoe je ze helpt.
Tip 53Hoe benut je de kracht van zelfbeoordeling?
Zelfbeoordeling bij opdrachten is een krachtig onderdeel van effectief leren. Lees hier hoe je dat aanpakt.
Tip 54Verhoog je collegebezoek met een doel-intentievragenlijst
Voor studiesucces en studentenwelzijn is het belangrijk dat studenten colleges bezoeken. Ontdek hier hoe je de opkomst verbetert.
Tip 55Verbeter het studiesucces door studenten een stoel toe te wijzen
Studenten die voorin zitten halen betere resultaten. Ontdek hoe je het studiesucces beïnvloedt door plekken toe te wijzen.
Tip 56Hoe geef je effectief instructies voor zelfstandig werk?
Voorkom een rommelige onderwijsbijeenkomst, ontdek hoe je effectief instructies geeft, zodat studenten zelfstandig aan het werk gaan.
Tip 57Hoe ga je om met ‘slechte’ vragen in meerkeuzetoetsen?
'slechte' vragen, verwijder je ze? En hoe ga je om met de zak-slaaggrens? Met deze vijf stappen pak je dit systematisch aan.
Tip 58Hoe vergroot je het welzijn van je studenten?
In deze tip lees je wat jij kunt doen om het welzijn van jouw studenten te vergroten en wanneer en naar wie je kunt doorverwijzen.
Tip 59Zo haal je als docent het meeste uit je slides
Ontdek hoe je als docent presentaties combineert met studenten aantekeningen laten maken voor de beste leerresultaten.
Tip 60Zo haal jij het maximale uit Mentimeter tijdens je college
Met Mentimeter kun je op een veilige manier iedereen betrekken bij de stof en hun mening laten inbrengen. Lees hier hoe je dit doet.
Tip 61Zo maak je ideale groepen voor groepswerk
Leer hoe je de FeedbackFruits Group Formation Tool in Canvas gebruikt om studenten automatisch te groeperen o.b.v. bepaalde kenmerken.
Tip 62Activerend onderwijs: waarom studenten het niet meteen waarderen
Ontdek waarom studenten actief leren vaak als minder effectief ervaren, terwijl ze er juist meer van leren, en wat je daaraan doet.
Tip 63AI-bewust toetsen met de tweebaansbenadering
Is het wel effectief om toetsvormen als essays en scripties ‘AI-vrij’ te maken? De University of Sydney biedt een nuttig perspectief.
Tip 64Werk slimmer, niet harder met deze 5 Canvasfuncties
Canvasfuncties als Smart Search, Comment Library, Panopto, SpeedGrader en Groups maken je werk als docent gemakkelijker en sneller.
Tip 65Hoe vergroot je het leereffect van VR in je onderwijs?
Virtual Reality biedt realistische oefensituaties die versterkt worden door een goede didactische aanpak.
Tip 66Zo verbeter je als docent je eigen AI-competenties
Ontdek hoe je AI-vaardigheden kunt verbeteren en strategisch kunt toepassen aan de hand van het AI Literacy Competencies Framework.
Tip 67Leerstijlen ontkracht - wat werkt wél?
Ontdek waarom leerstijlen een mythe zijn en hoe je in plaats daarvan evidence-based strategieën kunt toepassen voor beter onderwijs.
Tip 68Breng theorie tot leven met rollenspelen
Ontdek praktische strategieën om rollenspelen succesvol te begeleiden en een veilige, leerzame omgeving te creëren.
Tip 69Toegankelijker en efficiënter onderwijs met open leermaterialen
Ontdek hoe je open leermaterialen kunt vinden, gebruiken en delen in vier praktische stappen.
Tip 70Grote groepen betrekken en uitdagen - deel 1
Ontdek hoe je als docent activerend onderwijs kan geven, ook als je lesgeeft aan grote groepen studenten.
Tip 71Activeer je studenten door objecten te gebruiken in je onderwijs
Laat studenten leren door te voelen, ruiken, onderzoeken en interpreteren met Object Based Teaching & Learning (OBTL).
Tip 72Zo toets jij de peerfeedbackvaardigheden van studenten
Hoe beoordeel je of studenten goede peerfeedback geven? Gebruik deze rubric om hun feedbackvaardigheden doelgericht te toetsen.
Tip 73Grote groepen betrekken en uitdagen - deel 2
Lees in dit vervolg op tip 70 hoe je voor goede toetsing en feedback zorgt bij grote studentenaantallen.
Tip 744 tips om je Canvascursus toegankelijk te maken voor iedereen
Gebruik de toegankelijkheidschecker en stel al je Canvas-cursussen eenvoudig zo in dat ze voor iedereen geschikt zijn.
Tip 75Zo houd je rekening met studenten met autisme
Ontdek hoe je als docent met deze door studenten onderschreven praktische aanpassingen bijdraagt aan een inclusieve leeromgeving.
Tip 76Zo houd je rekening met studenten met dyslexie
Ga aan de slag met kleine aanpassingen, waaronder dyslexievriendelijk lettertype OpenDyslexic, en maak je onderwijs toegankelijker.
Tip 77Hoe houd je rekening met studenten met ADHD?
Onder andere een voorspelbare lesopbouw, duidelijke instructies en flexibele toetsing kunnen jouw studenten met ADHD enorm helpen.
Tip 78Zo houd je rekening met studenten met een chronische ziekte
Lees hoe je als docent met kleine aanpassingen, zoals structuur en flexibele afspraken, het studiesucces en -plezier vergroot.
Tip 79AI-tutors optimaal benutten in je onderwijs
AI-tutors bevorderen het leren mits goed ingebed. Integreer ze in je cursus, stem af, behoud regie en train studenten.
Tip 80Van leerdoelen naar focusdoelen
Concrete focusdoelen helpen studenten om beter te studeren dan de bekendere, maar vaak te abstracte en algemene leerdoelen.
Tip 81Van feedback geven naar feedback laten werken
Laat feedback werken door het proces centraal te zetten. Creëer gedeelde taal, aandacht voor emotie en ruimte voor actie.
Tip 82In welke fase van docentschap zit jij?
Ontdek in welke van de vijf fases van docentschap jij je bevindt en hoe je op basis daarvan je onderwijs kan versterken.
Tip 83Zo leren jouw studenten goed reflecteren
Help studenten effectief reflecteren met het 5C-kader. Ontdek vijf principes die reflectie verdiepen en betekenisvol maken.
Tip 84Maak impliciete regels expliciet voor eerstegeneratiestudenten
Maak impliciete academische regels expliciet en versterk zo het gevoel van verbondenheid van eerstegeneratiestudenten.
Tip 85Schrijven als denk- en leerproces in het AI-tijdperk
Concentrisch denken, het denkproces tijdens schrijven, helpt studenten om informatie te prioriteren, herformuleren en verbinden.
Tip 86Zo leer je studenten echt te reflecteren
Leer je studenten stap voor stap reflecteren met het reflectiemodel van Korthagen en echt iets van hun ervaringen te leren.
Tip 87Stilte in de collegezaal als didactisch instrument
Stilte in de collegezaal hoeft geen probleem te zijn. Gebruik stilte bewust als ruimte voor denken, reflectie en rijkere bijdragen.