Reflectief journaal

Een reflectief journaal is een instrument waarmee studenten hun gedachten, gevoelens en ervaringen kunnen vastleggen en reflecteren op hun leerproces. Het is een persoonlijk document waarin studenten hun eigen leerproces en prestaties kunnen evalueren en analyseren. Een reflectief journaal is een effectieve manier om studenten te helpen bij het verwerven van inzicht in hun eigen leerproces, hun sterke en zwakke punten en hoe ze hun leerresultaten kunnen verbeteren.

Je kunt studenten aanmoedigen om het journaal regelmatig te updaten en je kunt het gebruiken als basis voor gesprekken over het leerproces of als onderdeel van de toetsing of evaluatie. Een reflectief journaal kun je ook inzetten als een manier voor studenten om hun eigen leerproces te evalueren en te verbeteren. Geef hierbij concrete instructies zodat studenten weten waarover ze verwacht worden om te schrijven. Een reflectief journaal kan vele vormen hebben, denk aan: veldwerk notities, laboratorium logboek, een dagboek over het leerproces, een portfolio, blog of vlog. Ook kun je variëren in de lengte van het journaal.

Zet het reflectief journaal bijvoorbeeld in als:

• Evaluatie van het leerproces - laat de studenten regelmatig hun journaal bijhouden en laat ze deze inleveren als onderdeel van de toets. Dit geeft je inzicht in hun leerproces en waar eventuele knelpunten zitten.
• Zelfevaluatie - laat studenten via het reflectief journaal hun eigen leerproces evalueren. Hierdoor sporen ze zelf hun sterke en zwakke punten op, en kunnen ze zichzelf verbeteren.
• Creatieve opdracht - laat de studenten het reflectief journaal op een creatieve manier presenteren, zoals met een video, presentatie of poster.
• Verantwoording van de leerresultaten - gebruik het reflectief journaal als onderdeel van de eindevaluatie, waarbij studenten hun eigen leerresultaten kunnen verantwoorden en evalueren.

• Using reflective writing to deepen student learning - University of Minnesota
• Types of assessment methods: reflective journal - University of Hong Kong
• Reflective journal assessment: The application of good feedback practice to facilitating self-directed learning - Science Direct

Zie ook: 360 graden feedback, Reflectief interview, Scoreformulier Professioneel gedrag, Journaling en supervisie en Scoreformulier Samenwerkingsvaardigheden, Onderzoek, Projecten en Producten, Productontwerp, Casusopdracht.